Wat is Creatief denken?
Creatief denken is het doorbreken van je vaste denkpatronen. Vaste denkpatronen leiden tot routine. Daar is niks mis mee, want zonder routine zou het leven ondoenlijk zijn. Stel je voor dat je elke keer opnieuw moest nadenken hoe je van je huis naar je werk of naar school zou moeten komen. Maar, als je zoekt naar vernieuwende oplossingen, zitten vaste denkpatronen in de weg. Ze leiden je naar bekende oplossingen.
Het inzetten van creatieve technieken forceert je om uit je vaste denkpatronen te stappen en op een andere manier naar je vraagstuk te kijken. Je zult zien hoe snel dit tot verrassende nieuwe invalshoeken leidt en hoeveel energie dat geeft!
Nieuwe concepten of producten ontstaan vaak door twee zaken aan elkaar te koppelen die voorheen niet met elkaar verbonden waren. Een tom-tom en een rollator leidde zo tot een navigatiesysteem op de rollator voor ouderen binnen hun verpleegtehuis. Veel creatieve technieken vragen van je om verbindingen te leggen tussen zaken die op het eerste gezicht niets met je vraagstuk te maken hebben en je vraagstelling.
Bij ik ben me d'r eentje helpen de opdrachten op de rode kaarten je om je vaste denkpatronen te doorbreken. Vaak maak je daarbij gebruik van de beelden op de blauwe en gele kaarten.
Van divergeren naar convergeren
In de eerste fase van een brainstorm (divergentiefase) verzin je zoveel mogelijk oplossingen voor je vraagstuk. Maar je werk zit er niet op als je tientallen ideeën (ja, dat haal je best) hebt bedacht. De volgende stap in de brainstorm is het kiezen van de meest uitdagende, kansrijke, energierijke ideeën. Deze werk je verder uit in de convergentiefase.
Vaak is het mogelijk een aantal ideeën met elkaar te combineren. Combineren betekent dat je ideeën bij elkaar brengt die elkaar versterken. Dit is iets anders dan clusteren! Clusteren is het op één hoop gooien van ideeën die op elkaar lijken. Stel je voor dat je een recept voor een nieuw soort soep hebt bedacht en hiervoor zijn eekhoorntjesbrood, champignons en cantharellen nodig. Als je zou clusteren, zou je deze drie samen `paddestoelen` noemen in het recept. Maar de specifieke soorten die je hebt gekozen voor jouw soep, zijn nou juist essentieel voor de smaak en dus niet zomaar vervangbaar door willekeurige paddestoelen. Zorg dus dat je je ideeën niet clustert en samenvat in een algemene term. De vernieuwing zit hem juist vaak in de details.
In de convergentiefase zul je zien dat je oplossingen uit de divergentiefase en zelfs nieuwe ideeën kan combineren met het concept dat je aan het uitwerken bent. Al deze toevoegingen versterken het idee, geven het extra diepte, maken het robuuster en het wordt makkelijker je een beeld te vormen. In het voorbeeld van de soep zou zo´n toegevoegd idee bijvoorbeeld kunnen zijn om bepaalde kruiden te gebruiken, de soep op een speciale manier op te dienen of om er een specifieke kleur aan toe te voegen.
Om je te helpen het idee of de ideeën vorm te geven en uit te bouwen, gebruik je de witte kant van de kaarten van ik ben me er eentje. Drie kaarten van verschillende kleur (een blauwe, een rode en een gele kaart) vormen samen een vraag die je helpt je idee verder vorm te geven.
